ماسوله، شهری در آسمان‌ها


ماسوله، نمونه بارزی از این نوع زیستگاه تاریخی بشر است، که به عنوان یک اثر ملی در سال ۱۳۵۴ شمسی به شماره ۱۰۹۰ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است. این شهر تاریخی، در طول عمر هزار ساله خود، در هماهنگی خارق‌العاده میان انسان و طبیعت. نمونه بارزی به شمار می آید.
ماسوله در عرض جغرافیایی ۱۳و۰۹و۳۷ شمالی و طول جغرافیایی ۱۴و۵۹و۴۸ شرقی و در منتهی‌الیه منطقه مرطوب خزری، واقع در دره رودخانه ای که سرچشمه‌های آن نزدیک دومین قله بلند کوه‌های طالش (ماسوله داغ با ارتقاع ۳۰۵۰ متر‌) است، قرار دارد. ارتفاع آن از سطح دریای آزاد ۱۰۵۰‌متر و اختلاف بین پایین‌ترین و بالاترین نقطه این شهر کوهستانی بیش از ۱۲۰‌متر است.

آمیزه‌ای از فرهنگ‌های سه‌گانه طالش، ‌ترکی و گیلکی از یکسو و طبیعت‌های سه‌گانه جنگلی، مرتعی و کوهستانی، از سوی دیگر، فرهنگ و تمدن خاصی را به وجود آورده که اولین نمایه کالبدی آن، شهرسازی و معماری خاص ماسوله است. در حالی که این کالبد، متاثر از ارتباطات پیچیده و ویژه اجتماعی و اقتصادی این زیستگاه کهن می‌باشد، به شدت بر ارتباطات فوق تاثیر‌گذار است. بدین‌ترتیب در یک همکنش مداوم و مستمر، پویایی شگفت‌انگیزی در حیات تاریخی الگوهای زیستی ماسوله به وجود آورده است.
این شهر تاریخی در وسعتی معادل ۶/۱هکتار و در چهار محله خانه بر، کشه سر، اسدمحله و مسجدبر شکل گرفته است. دارای بازاری در چهار طبقه می‌باشد که هر چهار محله بطور مستقل به بافت بازار شهر ارتباط بی واسطه دارند. در حال حاضر در ماسوله بیش از ۳۵۰ واحد مسکونی وجود دارد که در گذشته (حدود صد سال پیش)، این تعداد به ۶۰۰ واحد بالغ می‌گردیده است.
 وجود بیش از ۱۲۰ واحد تجاری در محدوده بازار آن، بیش از ۶ کاروان سرا، دو حمام قدیمی، بیش از ۳۳ چشمه عمومی، ده مسجد و پنج امام‌زاده حاکی از رونق و شکوفایی این شهر در دوره‌های متاخر می‌باشد. جمعیت ماسوله طی ۶۰ سال گذشته از حدود ۳۵۰۰ نفر به ۹۰۰ نفر کاهش یافته است. این امر نشانه سیر نزولی تاریخ این شهر کهن است.
انسان‌هایی که در یک زندگی کاملا سازگار با طبیعت، این زیستگاه و این کالبد شهر و معماری خارق‌العاده را خلق کردند، اگر می‌دانستند آیندگانشان این گونه با دستاوردهایشان رفتار می‌کنند، بی شک، به سادگی آنها را به آیندگان نمی سپردند.
در دهه‌‌های اخیر و به دلایل گوناگون هویت تاریخی فرهنگی و زیست محیطی این مجموعه نادر مخدوش شده است و وضعیت فعلی این بافت باارزش در شان شهرت قبل
نمی‌باشد.
با این همه شهرت و محبوبیت ماسوله در میان پنج شهر، روستای شگفت‌انگیز (ابیانه، کندوان، میمند و سرسید آقا) زبان زد خاص و عام است. شاید سالیانه چند هزار نفر مسافر از این شهر تاریخی و مناظر تاریخی و طبیعی آن دیدن می‌کنند. این تعداد مسافر بیشتر در سه ماه تابستان از این شهر بازدید می‌کنند، چرا که هوای آن در این فصل معتدل و مرطوب است. گرچه که زیبایی‌های آن در سه فصل دیگر سال چه بسا بیش از تابستان است.
تمامی مسافرانی که علاقه‌مند به استفاده از مناظر طبیعی هستند در سه فصل بهار، پاییز و زمستان می‌توانند شاهد مناظری بدیع از طبیعت باشند. آنان که جویای فضایی آرام، ساکت و خلوت هستند نیز در این سه فصل ماسوله را بسیار مناسب خواهند یافت.



تاريخ : ۱۳٩٠/٧/٢٦ | ٤:٥۸ ‎ب.ظ | نويسنده : مریم دولت پناه شالمایی | نظرات ()

  • زاهدان سيتي
  • ايران سافت
  • کارت شارژ همراه اول